مشاوره
گیاه دارویی بادرنجبویه،گل حنا،ترنجان

بادرنجبویه،گل حنا،ترنجان

balm

بادَرَنجبویه یا بادَرَنگْبویه یا وارَنگ‌بو یا وارَانْوو(به گیلکی)(Melissa officinalis) گیاهی است معطر و علفی چندساله، این گیاه از راسته لب‌گلی‌ها (Lamiales) و تیره نعناعیان (Lamiaceaes)است که بین ماه‌های تیر و مرداد گل می‌دهد. ساقه‌های آن راست و چهار گوش بوده و پوشیده از کرک است. از کنار برگ‌هایش، گل‌هایی با کاسبرگ‌های رنگی می‌روید که در وهله اول زرد کم رنگ است، سپس به سفید و در نهایت به بنفش تبدیل می‌شود. می‌توان گفت تمام گیاه، عطر لیموی تندی از خود ساطع می‌کند. موطن اصلی این گیاه قسمت وسیعی از شرق مدیترانه است. امروزه به منظور بهره برداری‌های تزیینی و طبی و تولید عسل، این گیاه را در باغ‌ها و مزارع کشت می‌کنند.خواص درمانی: آرام بخش اعصاب. ضد بیماریهای قلب. معده و روده و مفرح و نشاط آور می‌باشد. این گیاه به اشکال مختلفی از قبیل اسانس، عصاره روغنی، روغن، پماد، کمپرس و دم‌کرده استفاده می‌شود. اسانس این گیاه در آرام کردن درد معده با منشاء عصبی، احساس چنگ‌زدگی در معده، تپش قلب، سردردهای یک طرفه، سرگیجه، عصبانیت، بی‌خوابی، استفراغهای دوران بارداری، کم خونی دختران جوان، درد عصبی دندان و رفع تندخویی در دختران جوان و زنان مؤثرست. بادرنجبویه گیاهی معطر، از خانواده نعناعیان و جزو گیاهان پرطرفدار در شرق و غرب جهان است. از آمریکای شمالی تا اروپا، از آسیای صغیر تا هند و کشورهای جنوب شرق آسیا، همگی به طور طبیعی و یا فرآوری شده به صورت قرص، پماد و قطره از این گیاه معجزه آسا استفاده می‌کنند. تاریخ کشت این گیاه به 2 هزار سال پیش می‌رسد و به دلیل کثرت مصرف دمنوش آن در فرانسه به چای فرانسه نیز شهرت یافته است. اما این گیاه بیشتر در جهان به ملیسا (Melissa) معروف است یعنی برگ زنبور عسل، چرا که این گیاه، به شدت مورد علاقه زنبورهای عسل است.

فواید بادرنجبویه،گل حنا،ترنجان
کاربرد اصلی بادرنجبویهبادرنجبویه در علاج همه بیماری‌های بلغمی و سوداوی مفید است.مقوی همه اعضای رئیسه: قلب، مغز و کبد است.قلب و عروق، دستگاه تنفسبادرنجبویه مفرح و تقویت کننده قلب، همچنین علاج خفقان (تپش قلب، اضطراب)است. بدل بادرنجبویه در تقویت قلب هم وزن آن ابریشم و یک سوم وزن آن پوست اترج سبز ذکر شده است. مفید در غش (سنکوپ)، تصفیه‌کننده خون و کم کننده بخارات سوداویست. بادرنجبویه در رفع آسم و تنگی نفس موثر است و لعوق (داروی لیسیدنی) برگ آن به همراه عسل و به صورت خوراکی در رفع تنگی نفس و سرفه مزمن مفید است .مغز و اعصاببادرنجبویه انسداد و گرفتگی رگ‌های به وجود آمده در مغز را باز می‌کند. تقویت کننده مغز، حافظه، ذکاوت و حواس است و برای رفع کابوس (خواب‌های آشفته) مفید است. خوردن و بوییدن برگ بادرنجبویه باز کننده ذهن، دافع وسواس سوداوی، بازکننده سکته‌های مغزی و مقوی آن است. بوییدن آن خواب آور و خوردن آن هنگام ناشتا، بازکننده گرفتگی‌ها(مصفا) است و برای وهم، وحشت، غم و حتی درد عشق سودمند است. برای مرضِ مالیخولیا مفید است و حکمای هند، این گیاه ایرانی را تا به حال برای مالیخولیا و غیره استعمال می‌کنند .در کندی حواس ناشی از نقاهت امراض طولانی تجویز می‌شود. در صُداعِ (سردرد) اشخاص حساس و سرگیجه (دوار) افرادی که مشغله فکری زیاد دارند، در صورتی که سبب این بیماری‌ها زیادی خون نباشد، کارساز است . اسانس آن خاصیت ضدتشنج و آرام کننده، با اثر قاطع است. در سرگیجه، بی خوابی، احساس صدای مبهم در گوش، درد معده با منشأ عصبی و درمان ناراحتی‌های عصبی موثر است.کبد، معده و دستگاه گوارشبادرنجبویه کمک هضم است و تقویت کننده کبد و معده، ملطّف طعام غلیظ و‌هاضم است. مصرف آن در درمان زخم روده‌ها و بواسیر موثر است. بادرنجبویه رفع کننده سموم مطلقاً و برای مغص (دل پیچه) مفید است. از این گیاه برای تهیه شربتی به نام او دوملیس (eau de melisse) درفرانسه استفاده می‌شود که برای سنگینی معده و مبارزه با انواع سنکوپ (غش) می‌خورند . طبق نظر دانشمندان و نویسندگان به عنوان مقوی معده، بادشکن، تسهیل عمل هضم و معرق و در رفع دلپیچه ناشی از نفخ و اختلالات هضمی به کار می‌رود.دهان و دندانبادرنجبویه در خوش بو کردن دهان موثر است و بوی بد دهان را از بین می‌برد . مضمضه آب یا جوشانده آن از فساد دندان جلوگیری می‌کند و جویدن برگ آن برای از بین بردن بوی بدن دهان، از سُداب و ایرسا (نام دو گیاه) موثرتر است.پوست، مو و زخم‌های گوناگونطِلای (ضمادِ لطیف ترین بخش) آبِ بادرنجبویه برای نمله (نوعی بیماری پوستی) و نار فارسی (نوعی بیماری پوستی با دانه‌های قرمز روی بدن) سودمند است. همچنین جهت رفع جرب سوداوی، آکله (خوره) و با نمک جهت خنازیر (ورم غدد لنفاوی) و ضماد برگ تازه آن برای رفع ورم‌های چشم مفید است . بادرنجبویه دارویِ کچلی سودایی است . بادرنجبویه پاک کننده زخم‌هاست. خوردن و ضمادِ برگ آن برای رفع گزیدگی عقرب، رتیل و سگ‌هار مفید است.عضلات، مفاصل و استخوانجوشانده ریشه بادرنجبویه به همراه گلاب در برطرف کردن ضربه و کوفتگی اطراف عضلات مفید است و نیز برای از بین بردن ضعف عضلانی موثر است. بادرنجبویه برای تسکین دردهای مفاصل به کار می‌رود . مصرف بادرنجبویه در بیماری‌های استخوان‌های سُرین (انتهای ران) و گُرده (استخوان میان دو کتف) به همراه مصلحات مفید است.تب، سرماخوردگی و سکسکهمصرف بادرنجبویه جهت دفع تب و لرز و طِلای (ضمادِ لطیف ترین بخش) آب برگ یا جوشانده خشکِ آن در حمام برای سرماخوردگی، تب و لرز مفید است . بادرنجبویه داروی سکسکه است.مصلحاتدر صورت عدم مصرف مصلحات، مضر استخوان سُرین (انتهای ران) است و مصلح آن صمغ عربی و کندر است . گاهی استفاده مداوم از بادرنجبویه موجب سوزش ادرار می‌شود و مصلح آن گشنیز است. همچنین آورده‌اند که مضر کبد (شاید منظور کبد پر کاراست و در دیگر موارد مانند کبد چرب مفید است) و در این حالت مصلح آن ریباس است . از مواد موثره بادرنجبویه به همراه سنبل‌الطیب اثر درمانی یکدیگر را تشدید می‌کنند .
مضرات بادرنجبویه،گل حنا،ترنجان
عوارض جانبی- بهتر است اشخاص گرم مزاج این گیاه را نخورند و اگر هم مصرف کردند، برای رفع عوارض آن می توانند از گل بنفشه و سکنجبین استفاده کنند.- تهوع و گیجی- تحریکات پوستی- در مواردی ناراحتی گوارشی- خستگی عمومی، احساس سنگینی در سر، بی حسی و سپس خواب عمیق و کاهش فشار خون (در مصرف بیش از حد)تداخلات داروییمصرف همزمان بادرنجبویه با داروهای زیر می تواند تاثیر این داروها را کم کند و با عملکرد آن ها تداخل نماید. لذا در صورت مصرف یک داروی خاص ، قبل از خوردن بادرنجبویه، حتماً با پزشک خود مشورت کنید:- ضد صرع ها مانند کاربامازپین، فنی توئین، والپروات سدیم- باربیتورات ها مانند فنوباربیتال- بنزودیازپین ها مانند آلپرازولام و دیازپام- خواب آور ها مانند زولپی دم، سوناتا، lunesta، Rozerem- ضد افسردگی های سه حلقه ای مانند آمی تریپتیلین، نورتریپتیلین، دوکسپین، آموکسیپین- داروهای هایپرتیروئیدی و هایپوتیروئیدی مانند متی مازول، پروپیل تیویوراسیل، لوتیروکسین، لووکسیل، synthroid، unithroid- دیفن هیدرآمین، doxylamineموارد منع مصرف و احتیاط- اختلالات هورمون های تیروئیدی- افرد مبتلا به گلوکوم (آب سیاه چشم)- بارداری و شیردهی- افرد حساس به آسپیرین- کودکان
طرز استفاده بادرنجبویه،گل حنا،ترنجان
بادرنجبویه داروی مورد علاقه پزشک بزرگ ایرانی، ابوعلی‌سینا بود که جهت تقویت قلب و انبساط روح تجویز می کرده است.استفاده از این گیاه به عنوان یک داروی ضد افسردگی تا قرن هفدهم ادامه داشت. آزمایش‌های جدید بر روی حیوانات آزمایشگاهی نشان می دهد که این گیاه همانند یک داروی مسکن بر روی دستگاه عصبی مرکزی عمل می کند و به همین دلیل آرام بخش است. مطالعات جدید اثر بخشی عصاره بادرنجبویه رادردرمان مـوضعی ضایـعات ویروسی تبخال براساس کاربردهای جدید تائید نموده.این گیاه به اشکال مختلفی از قبیل اسانس، عصاره روغنی، روغن، پماد، کمپرس و دم‌کرده استفاده می‌شود. بادرنجبویه دارای طبیعت گرم و خشک است. خواص آن عبارتند از : آرام بخش اعصاب ضد بیماری های قلب، معده و روده مفرح و نشاط آور خوشبوکننده دهان اسانس این گیاه در آرام کردن درد معده با منشاء عصبی، احساس چنگ‌زدگی در معده، تپش قلب، سردردهای یک طرفه، سرگیجه، عصبانیت، بی‌خوابی، استفراغ های دوران بارداری، درد عصبی دندان و رفع تندخویی در دختران جوان و زنان موثر است. بالا برنده فشار خون * ضد اسپاسم، ضد درد، نیرو دهنده، ضد تشنج برای رفع احساس صداهای مبهم در گوش، هیستری، مالیخولیا خواص برگ بادرنجبویهبرگ این گیاه، بهترین دارو برای کسی است که هنگام نگرانی و اضطراب دچار ناراحتی معده می شوند. دم کرده آن نیز جهت بهبود تهوع، مراحل اول سرماخوردگی، خستگی عصبی و افسردگی مفید است.ضماد برگ این گیاه برای بهبود درد مفاصل مفید است.در اسپانیا، برگ بادرنجبویه را به سس سالاد اضافه می‌کنند و برگ تازه آن را با چای معمولی مخلوط و یک نوشیدنی مطبوع تهیه می‌کنند.روغن بادرنجبویهکمپرس، پماد و روغن حاصل از این گیاه جهت دفع حشرات و درمان زخم نیش آنها و رفع تنش عصبی، از زمان ابن سینا تجویز شده است. گیاه پزشکان و عطاران، روغن بادرنجبویه را برای از بین بردن افسردگی، نگرانی، بی قراری و سردردهای عصبی تجویز می‌کنند.از آنجا که روغن این گیاه عامل اصلی درمانی گیاه است، توصیه شده است که از مصرف خشک شده گیاه خودداری و تازه آن استفاده شود.هر چند که این گیاه هم همانند بسیاری از گیاهان دارویی دارای خواص مفید است، ولی از مصرف بیش از اندازه آن باید خودداری کنید و در صورت داشتن یک بیماری خاص و مصرف یک داروی خاص از مصرف خودسرانه آن پرهیز نمایید و قبل از مصرف آن با پزشک مشورت کنید.جوشانده یا شربت بادرنجبویهجوشانده یا شربت آن برای تقویت معده ، کبد و ازدیاد هوش و حافظه تجویز می شود. همچنین برای تنگی نفس و برای استحکام لثه و دندان ها مفید است و سکسکه را آرام می کند.دم کرده بادرنجبویهدم کرده آن تعریق بدن را افزایش می‌دهد که راه درمان سنتی سرماخوردگی‌های همراه با تب است. همچنین نوشیدن دم کرده ی بادرنجبویه بعد از غذا به هضم آن کمک می کند.چند نسخه گیاهی از بادرنجبویه برای تقویت قلبنسخه شماره 1-سنبل الطیب یک قسمتگل گاو زبان یک قسمتبادرنجبویه یک قسمتطرز تهیه و مقدار مصرف : یک قاشق غذا خوری از مخلوط فوق را که قبلا کوبیده شده باشد، در یک لیوان آب جوش بریزید و مدت 15 دقیقه باقی بگذارید تا دم بکشد. سپس آن را صاف کرده و روزی دو بار، هر بار یک فنجان، صبح و شب نیم ساعت بعد از غذا میل کنید .نسخه شماره 2- گل زالزالک 30 گرمبادرنجبویه 10 گرمسنبل الطیب 5 گرمطرز تهیه و مقدار مصرف :یک قاشق غذا خوری از مخلوط فوق را که قبلا کوبیده شده باشد، در یک لیوان آب جوش بریزید و 20 دقیقه باقی بگذارید تا دم بکشد. سپس آن را صاف کرده و روزی دو بار، هر بار یک فنجان، صبح و شب نیم ساعت بعد از غذا میل کنید .نسخه شماره 3- گل زالزالک 30 گرمبادرنجبویه 10 گرمبابونه 10 گرمزیره 10 گرمطرز تهیه و مقدار مصرف :یک قاشق غذا خوری از مخلوط فوق را که قبلا کوبیده شده باشد، در یک لیوان آب جوش بریزید و 20 دقیقه باقی بگذارید تا دم بکشد. سپس آن را صاف کرده و روزی دو بار، هر بار یک فنجان، صبح و شب نیم ساعت بعد از غذا میل کنید .
ترکیبات بادرنجبویه،گل حنا،ترنجان
از نظر ترکیبات شیمیایی در اندام سبز این گیاه موادی مانند اسیداولئیک، سیترال، ژرانیول و رزماری اسید وجود دارد. این گیاه دارای اسانس روغنی فرار است که به عنوان منبع غنی از سیترال است. سیترال بوی تند لیمویی دارد و معمولا از مرکبات و از این گیاه گرفته می شود و در صنعت عطرسازی مصرف دارد. همچنین در برگ های بادرنجبویه تانن ها وجود دارند. از دیگر ترکیبات آن می توان لیمونن و فلاونوئیدها را نام برد.
منبع جغرافیایی بادرنجبویه،گل حنا،ترنجان

خاستگاه اصلی آن شرق مدیترانه‌است و در بعضی از نقاط آذربایجان و جلگه خزر نیز یافت می‌شود.

تبلیغ app
دندانپزشک خوب
مشاوره جنسی
مشاوره بارداری ، ناباروری
طب سوزنی